ท่ามกลางกระแสการขับเคลื่อนปฏิรูปโครงสร้างสาธารณสุขไทยที่กำลังได้รับความสนใจอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะในช่วงที่วงการแพทย์กำลังเข้าสู่กระบวนการเลือกตั้งกรรมการแพทยสภาชุดใหม่ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ บุญมาศ หรือ “หมออุ้ย” ศัลยแพทย์ตกแต่งแถวหน้าของเมืองไทย ในฐานะอนุกรรมการคณะกรรมาธิการการสาธารณสุข (ด้านกฎหมาย) สภาผู้แทนราษฎร และทีมคณะทำงานด้านสาธารณสุข พรรคประชาธิปัตย์ ได้ประกาศจุดยืนชัดเจนในการใช้กลไกทางนิติบัญญัติเพื่อ “ผ่าตัดใหญ่ระบบสุขภาพทั้งประเทศ” มุ่งเน้นการรื้อถอนและปรับปรุงกฎหมายสาธารณสุขที่ล้าสมัย ควบคู่ไปกับการยกระดับมาตรฐานวิชาชีพและการปฏิรูปแพทยสภาให้มีความยืดหยุ่น ทันสมัย และเป็นที่พึ่งของทุกฝ่ายอย่างแท้จริง
โดย ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ เผยถึงจุดเปลี่ยนสำคัญในการขับเคลื่อนกฎหมายสาธารณสุข ว่าการทำงานในห้องผ่าตัดช่วยชีวิตผู้ป่วยมะเร็งเต้านมหรือเด็กพิการแต่กำเนิดให้รอดพ้นความทุกข์ได้ทีละรายเท่านั้น แต่ปัญหาเชิงโครงสร้าง ความเหลื่อมล้ำ และข้อจำกัดทางกฎหมาย ยังคงเป็นอุปสรรคใหญ่ที่ทำให้ประชาชนในวงกว้างเข้าไม่ถึงการรักษาพยาบาลที่มีคุณภาพอย่างเท่าเทียม โดยเฉพาะในกลุ่มเปราะบางและผู้สูงอายุในเมืองใหญ่ที่ต้องใช้ชีวิตตามลำพังและขาดแคลนระบบดูแลที่ทั่วถึง ปัญหาเหล่านี้จึงเปรียบเสมือนอาการป่วยเรื้อรังที่ต้องใช้ตัวบทกฎหมายที่ทันสมัยทำหน้าที่เป็นยารักษาตรงจุดเพื่อบรรเทาวิกฤต
“จุดเปลี่ยนนี้จึงทำให้นำมาสู่การตัดสินใจก้าวเข้าสู่กลไกนิติบัญญัติ เพื่อนำองค์ความรู้รอบด้านมาบูรณาการเป็นกฎหมายและนโยบายสาธารณะที่สามารถดูแลประชาชนได้พร้อมกันทั้งประเทศครับ” ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ กล่าว
สำหรับการขับเคลื่อนงานด้านนิติบัญญัติ ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ เปิดเผยว่า ตนเองและคณะทำงานได้เร่งผลักดันและยกร่างกฎหมายสำคัญหลายฉบับ เพื่ออุดรอยรั่วและแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างที่สะสมมานาน ได้แก่ “ร่าง พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ” เพื่อมุ่งลดความเหลื่อมล้ำระหว่างระบบหลักประกันสุขภาพทั้ง 3 กองทุน และสร้างความเท่าเทียมในการเข้าถึงบริการสาธารณสุขของประชาชน รวมถึง “ร่าง พ.ร.บ.ควบคุมกัญชา” ที่ผ่านการยกร่างในชั้นอนุกรรมาธิการฯ แล้ว เพื่อจัดระเบียบและควบคุมการใช้อย่างเหมาะสม
ตลอดจนการผลักดัน “ร่าง พ.ร.บ.วิชาชีพเวชกรรม” และ “ร่าง พ.ร.บ.ความรับผิดทางการแพทย์ / วิธีพิจารณาคดีทางการแพทย์” โดยมุ่งเน้นการสะสางปัญหาความรับผิดทางละเมิดของแพทย์และแยกคดีทางการแพทย์ออกจากกฎหมายคุ้มครองผู้บริโภค เนื่องจากกระบวนการรักษามีความซับซ้อนและมีความเสี่ยงเฉพาะบุคคล เพื่อช่วยปลดล็อกให้แพทย์และบุคลากรทางการแพทย์หลุดพ้นจากภาวะการทำงานเชิงตั้งรับและความหวาดระแวงจากการถูกฟ้องร้อง พร้อมทั้งผลักดันระบบ Work-Life Balance การกำหนดค่าตอบแทนที่เป็นธรรมตามภาระงานจริง และการจัดตั้งศูนย์ดำรงธรรมเพื่อให้คำปรึกษาด้านกฎหมายทางการแพทย์ในทุกมิติ
“การผลักดันกฎหมายใหม่ยังจำเป็นต้องคำนึงถึงความปลอดภัยของผู้ป่วย ควบคู่ไปกับความสมดุลระหว่างชีวิตส่วนตัวและการทำงานของบุคลากร เพื่อฟื้นฟูสภาพแวดล้อมการทำงาน กำหนดค่าตอบแทนที่เป็นธรรมตามภาระงานจริง ผมยังมุ่งหวังจะจัดตั้งศูนย์ดำรงธรรมเพื่อให้คำปรึกษาด้านกฎหมายทางการแพทย์ด้วย เพื่อสกัดกั้นปัญหาแพทย์ลาออกจากโรงพยาบาลรัฐ” ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ กล่าวเพิ่มเติม
ในประเด็นที่เกี่ยวเนื่องกับวิชาชีพเวชกรรมและแพทยสภา ร.อ.ดร.นพ.พิชาญศักดิ์ เน้นย้ำว่า ถึงเวลาแล้วที่แพทยสภาต้องได้รับการปฏิรูปเพื่อให้สอดคล้องกับบริบทที่เปลี่ยนแปลงไปในยุคดิจิทัลและเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) โดยเสนอให้มีระบบใบอนุญาตประกอบวิชาชีพตลอดชีพพร้อมระบบเพิ่มพูนทักษะความรู้ต่อเนื่อง อีกทั้งเล็งเห็นว่า คณะกรรมการแพทยสภาและสถาบันผลิตแพทย์ต้องมีความยืดหยุ่น เปิดพื้นที่รับฟังแพทย์รุ่นใหม่เพื่อลดช่องว่างระหว่างคนรุ่นเก่าและคนรุ่นใหม่ (Generation Gap) รวมถึงการสร้างความเข้าใจในสถาบันวิชาชีพแพทย์ ตลอดจนการนำเทคโนโลยี Telemedicine มาประยุกต์ใช้เพื่อเพิ่มการเข้าถึงบริการของประชาชน นอกจากนี้ แพทยสภาจะต้องทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการถ่วงดุลนโยบายระหว่างภาครัฐกับวิชาชีพอย่างเที่ยงธรรม พร้อมทั้งตั้งแนวรับป้องกันไม่ให้กระบวนการผลิตแพทย์และบริการสาธารณสุขถูกระบบทุนนิยมเสรีกัดกร่อนจนเสียมาตรฐานวิชาชีพ ตลอดจนยกระดับศักยภาพของแพทย์ไทยให้เป็นที่ยอมรับในเวทีระดับประเทศและสากลอย่างต่อเนื่อง
ทั้งนี้ ร.อ. ดร. นพ.พิชาญศักดิ์ จบการศึกษาแพทยศาสตรบัณฑิตจากวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า มหาวิทยาลัยมหิดล วุฒิบัตรผู้เชี่ยวชาญด้านศัลยกรรมทั่วไปและศัลยกรรมตกแต่ง อีกทั้งสำเร็จการศึกษานิติศาสตรบัณฑิต และปริญญาเอกด้านการบริหารจัดการ ซึ่งนำองค์ความรู้ทั้งสองด้านมาขับเคลื่อนงานในฐานะอนุกรรมาธิการการสาธารณสุข สภาผู้แทนราษฎร ด้านกฎหมาย และเตรียมพร้อมผลักดันนโยบายสาธารณสุขระดับประเทศต่อไป
ข่าวเด่น